کانون فرهنگی هنری امام حسین (ع) مسجد کاج
به نام خدا،کانون فرهنگی هنری امام حسین (ع) مسجد حسینه کاج، در سال 1390 در روستای خورمیز سفلی، واقع در شهرستان مهریز تاسیس شد.هدف این وبلاگ ارسال مطالب فرهنگی هنری و گزارش عملکرد کانون می باشد.
۸ اسفندروز امور تربیتی و تربیت اسلامی

گامی در تعلیم وتربیت

مقدمه

       راه تربیت انسان را ازخود اوبوده واگرانسان خود این راه را احساس کند تلاشهای بیرونی به نتیجه نمی رسد مهم آن است که بتوان انگیزه ومیل به اصلاح راایجادکرد زیرا تاکسی خواهان کمال نباشد دیگری توان کمال بخشیدن به او راندارد نقش پیامبران درتربیت آدمیان دراین جهت است یعنی بیدارکردن پیامبردرونی انسانها ویادآوری پروردگار شان وخواندن مردم برمیثاق فطرتشان و خداوند این امررا به پیامبرمی فرماید:" پس یادآوری کن که    تویادآوری کننده ای وبس توبرآنها چیره وحکم فرما نیستی".

     درصورت نگاهی پویا ،مستمر وهمه جانبه به تعلیم وتربیت به عنوان نهادی اساسی دراجتماع که با وجود تاثیرپذیری ازدیگر نهادهاوجریانهای اجتماعی ازمهمترین عناصر تاثیرگذار بشمارمی رودوتعلیم وتربیت درابتدا ازخانواده آغاز می گرددکه ازبدوتولدباوالدین زندگی کرده وازآنها کارهای خوب وبد رامی آموزد وتقلید می کندوبعدارخانواده مدرسه بوده که نظام تعلیم وتربیت باآن شروع گردیده وبه آموزش ورشد وبالندگی انسانهاجهت پیشرفت وتوسعه جامعه می پردازد وافرادرا به استعدادهای بالایی دریادگیری می رساند.


 

نویسنده :سیدناصرمیربلوکی

تعلیم وتربیت چیست

     معنی تربیت مصدرباب تفعیل وازماده ربو وبه معنی زیادکردن ونمودادن وسیله رشدرافراهم نمودن وپاک گردانیدن است که بدیهی است که علاوه بررشد دادن جسم نمو وپرورش دادن وزیادکردن استعدادهادرجهت کمال نیز موردنظراست  ورشددادن موجودزنده به ویژه انسان لزومابه معنی افزایش ابعاد وحجم ودربسیاری مواردممکن است که رشدکیفی باشد یعنی براثرتربیت ازلحاظ کمیت وکاستی هم پیدا کندلذا بایدگفت تربیت ازحدافراط وتفریط بیرون است ومی بایست با فراهم نمودن محیط مساعد و پرورش درست به اهداف عالی دست یافت.

      معنی تعلیم نیزازباب تفعیل که از ماده "علم "مشتق شده است ودرلغت به معنی یاددادن ومعنی اصطلاحی تعلیم همان آموزش دادن است که معلم مطالب مورد نظرخودرا به متعلم القاکندیعنی که ذهن او به منزله فخری بوده که معلوماتی به آن انتقال داده می شود وراغب گفته می شود تعلیم ناشی ازتکرار بوده به گونه ای که ازآن اثری درذهن متعلم بوجودآید وتعلیم آگاه کردن نفس برای تصدی معانی است وتعلم آگاه شدن نفس برای آن می باشد تعلیم به حیوان وانسان اختصاص داردزیرا برای آن وجود گیرنده ای که دارای نیروی تفکر وحافظه باشد لازم می باشد وتعلیم بمعنی انتقال دانایی به دیگری است به راههای گوناکون ازقبیل چشم،گوش وارائه طریق ونظایراینها تحقق می یابد خواه موجب رشدمی شود خواه موجب فساد چه درموردانسان صورت گیرد وچه حیوان.

     تعلیم عبارت است ازانتقال علوم وفنون وبطورکلی انتقال دانسته ها به فراگیر ومتعلم وهمچنین عبارت است سخن گفتن والقای کلمات معنادار  تامتعلم به معانی آن الفاظ پی ببردوبدیهی است وسیله استعداد تعلم خویش رابه فعلیت تبدیل سازد وعالم شود.

      ژان شاتو می گوئید"تعلیم وتربیت فتح مداوم است بی آنکه سنین گذشته موردانکار واقع شود تعلیم وتربیت فتح وجود خویشتن به کمک ادب ونزاکت به معنای ربیع است که باداشتن آداب معاشرت فرق دارد آدم تربیت شده کسی است که بلدباشد با تعلل نیروهای شدید وشبه حیوانی طبیعتش راباهدایت آنها به نقطه کمالشان مورداستفاده قراردهد وهم بنابر این تربیت کردن یاری کردن کودک است تابه شخصیت آزاد ومنظمی که همان موجوداخلاق است برسد یابهتربگوئیم آنرا خودبسازد.

موضوع تعلیم وتربیت

      موضوع تعلیم وتربیت عبارت است ازپرورش واستکمال تدریجی موجود وتبدیل استعدادهای درونی آن به فعلیت وتعلیم وتربیت کاری است بسیار ظریف،دشواروپیچیده که نیاز به کاردانی وتجربه واطلاعات گستره دارد ومهمترین هدفی که مربیان باید درنظرداشته باشند تامین مهارت خوشبختی افرادمورد تربیت است.

تربیت کودکان ونوجوانان

      تربیت کودکان ونوجوانان یک مسئولیت همگانی وعمومی است ونیاز به هماهنگ وهمکاری همه افراد ونهادهای مربوط دارد اگرهمه احساس مسئولیت وانجام وظیفه نمایند زمینه تربیت صحیح افرادفراهم می شود وبرنامه های تربیتی توفیق می یابد واگرهمکاری وتفاهم وجودنداشته باشد توفیق برنامه ها رانمی توان پیش بینی کردخانواده مقصودما ازخانواده همه کسانی است که بطورمستمر یاغالب باکودک زندگی می کند وپدر ومادر چون سرپرستی کودک رابرعهده دارد وباعث وجوداو می باشنددرتربیت او نیزنقش بیشتر وسنگین تر ی راعهده دارند واسلام تربیت رایکی ازحقوق فرزندان می دانند.

 پیامبراکرم (ص) می فرمائید"خدا آنهارا ابرار نامید چون به والدین وفرزندان خود احسان کردند چنانکه پدر ومادر برتوحق دارند فرزندان نیزحق دارند فرزندان را به نیکوکاری کمک کنید هرکس که بخواهد عقوق را از فرزندان خود خارج سازد ".

 امام صادق(ع) می فرماید:" فرزندسه حق برپدردارد مادرخوب انتخاب کردن،نام خوب انتخاب کردن،جدیت درتربیت وتادیب او.

"وامام علی(ع) می فرماید :"حق فرزند برپدراین است که نام نیکویی برایش انتخاب کنند ونیکوتربیت کند وقرآن را به او یاد بدهد".

اهداف شناخت درتربیت

     شناخت انسان مهمترین امر درتربیت است واین شناخت برترین معرفتها وحکمتها است اهداف کلی که برای سیربه سوی غایت تربیت باید به اهدافی دست یافت :

1-  اصلاح رابطه انسان باخدا اساسی ترین هدف است زیرا رابطه انسان باخدا اصلاح نمی شود هیچ امری بدرستی اصلاح نمی شود .

2-  انسان رابطه انسان باخودش ازمهمترین اهداف تربیت اصلاح رابطه انسان باخودش است بدین معنا که انسان خودرابشناسد واستعدادهایش را درجهت تکامل وسعادت خویش بکارگیرد .

3-  اصلاح رابطه انسان باجامعه که انسان موجودی اجتماعی است ونمی تواند به سوی غایت تربیت جزء اومیان جمع واساس روابط صالح اجتماعی سیرکند.

4-   اصلاح رابطه انسان باطبیعت که شناخت طبیعت به عنوان مظهر حق وآیت الهی وتسخیر وبهره مندی درست ازآن درجهت سیر به سوی کمال مطلق ازاهداف مهم تربیت است.

5-  اصلاح رابطه انسان باتاریخ که دریافت انسان  ازجایگاه حقیقی خود درتاریخ ونگرش به حوادث تاریخی وسیردرآنها وکسب اعتبار ازآنها وشناخت سنتهای حاکم برتحولات ازاهداف اساسی تربیت است که بادستیابی به آن انسان می تواند حال وآینده خودرا اصلاح کند.

تعلیم وتربیت ازنظرابن سینا

     تعلیم وتربیت یعنی آموختن ودرلغت به معنی یاددادن ویادگرفتن است ودراصطلاح دانش منطق بدان سان که ابن سینا طرح کرده است آموختن یعنی یاددادن ویادگرفتن وآن به چند قسم است :

1- صناعی منسوب است به صناعت وصناعت به معنی صنعت است وتعلیم وتعلم صناعی یاددادن وگرفتنی است که تمرین ومداومت وامور مربوط به یک صناعت به بار می آید مثل یاددادن ویادگرفتن نجاری .

2- تلقینی منسوب است به تلقین وبمعنی دردهان نهادن ویاددادن مطلبی را برزبان بازگفتن است تعلیم وتعلم تلقینی یاددادن ویادگرفتن است که بنیاد تکرار الفاظ وعبارات صورت می گیرد مثل آموختن شعر ولغت که باتلقین وتکرارآموخته می شود وملکه ذهن می گردد.

 3- تادیبی که منسوب به تادیب وچنانکه درکتب عربی ثبت شده به تعلیم است وتعلیم تعلم تادیبی یاددادن ویادگرفتن است که ازرا ه مشاوره ومشورت صورت می گیرد بدین ترتیب که آموزنده ازطریق رایزنی ومشورت باآموزش دهنده به دانش پاره ای انوار دست یافت.

 4- تقلیدی که منسوب به تقلید بمعنی پیروی کردن وازپی رفتن است ومراد ازتعلیم وتعلم  تقلیدی یاددادن ویادگرفتنی است که بنیاد واساس آن اعتماد متعلم ومعلم است بدین معنی که آموزنده سخت تحت تاثیر معلم خویش می باشد وبا دردمندانه به آراء  ونظرهای اوخوگرفته وبراساس اعتماد ی که بروی دارد گفته هایش را می پذیرد وازآراء ونظراتش پیروی می کنند.

5- تنبیهی که منسوب به تنبیه است وبمعنی بیدارکردن وآگاه ساختن است ومراد ازتعلیم وتعلم تنبیهی آموزشی است که ازطریق یادآوری صورت می گیردبدین معنی که معلم نقش تذکر دهنده وبه یادآورنده داردومتعلم کسی است که مطلبی را می داند واینک آن را ازیاد برده وازآن غفلت ورزیده است درچنین وضعی تعلیم چیزی نیست جزتلاش معلم برای رهانیدن متعلم ازفراموشی وغفلت.

 6- ذهنی که منسوب به ذهن وفکراست ویعنی چیزی است که باذهن اندیشه پیوند دارد وبا فکرمربوط است  ومراد ازتعلیم وتعلم ذهن وفکری یاددادن ویادگرفتنی است  وتعلیم وتربیت فکری دوگونه است:

 1- گونه معمول ومتداول آن دوتزانجام می گردد که یکی یاد دهنده ودیگری یادگیرنده است ودراین گونه تعلیم معلم مطلب رابیان می کند وتوضیح می دهد ومتعلم می اندیشد وبانیرو خود واندیشه به دریافت وفهم آن نایل می شود.

2-گونه کمتر ازمعمول ومتداول تعلیم وتعلم ی است بین یک تن وخود او بدین ترتیب که آموزنده خود تاملی می کند اندیشه می ورزد وبه مقدمات ونتیجه تازه می رسد.

     دراین مقاله که بابررسی تعلیم وتربیت  صورت گرفته روشن گردید که آموزش ازمسایلی است که بایددرجامعه به طورمرتب ومنظم توسعه یابدتا افرادی دارای استعدادبالایی  تربیت وپرورش یابند وجامعه را به سوی پیشرفت وکمال برساند.وازاین مقاله نتیجه ای که گرفته می شود این می باشدکه آموزش وپرورش درجامعه نقش مهم وبه سزایی دارد تاافرادرا آموزش دهد وآنهارا به بالاترین حد برساند وآگاهی را افزایش دهد وبدین ترتیب همه می تواند ازنظام آموزش درکشور استفاده کنندومی بایست که تربیت را مدنظرقراردادتا مردم ازلحاظ پرورش به رشد وبالندگی بالایی برسندوجامعه مورد الگو واقع شود وشناخت واهدافی راایجادنماید که همه مردم به طورمساوی بتواند ازاین نظام آموزشی استفاده کنند واستعدادهای درخشانی رادرجامعه فراهم آورند وبا همین نخبگان موجب توسعه وپیشرفت درکشورگردند ونظام آموزش گسترده وباقدرت باشد که همه جامعه رافرا گیرد.


ابزار و قالب وبلاگ :: تم ویوز

لينك | نوشته شده در سه‌شنبه ۸ اسفند ۱۳٩۱ساعت ٩:۱۳ ‎ب.ظ توسط کانون امام حسین(ع) نظرات ()